Sağlığa Evet Derneği, tütün kontrolü uygulamalarında yaşanan sorunlara dikkat çekerek, 2009'dan bu yana artan ihlallerin ardında iki temel sorun bulunduğunu, bunların afaki yürütme ile bağımlılıkla mücadele politikasının tütün kontrolünün önüne geçmesi olduğunu savundu; üretim ve satışı yasal olmayan yeni ürünlere yeşil ışık yakılmamasını talep etti.
Açıklamada, “4207 sayılı Tütün Ürünlerinin Zararlarının Önlenmesi ve Kontrolü Hakkında Kanun, tütün ürünleri ile bu ürünleri taklit eder tarzda kullanılan ürünlerin tüketimini tüm kapalı kamusal alanlarda yasaklamaktadır. Bu yasak, Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) Tütün Kontrolü Çerçeve Sözleşmesi’nde taahhüt altına alınan kapalı kamusal alanların %100 dumansız hale getirilmesi hükmünü tam olarak karşılamaktadır. Kanun’da bir eksiklik yoktur.
Kanun hükmü açık ve tam kapsamlıdır” diye belirtildi.
Araştırmalar ile medya yansımalarının, Kanun’daki ilgili hükmün yürürlük kazandığı 2009 yılından bugüne, Türkiye’nin her yerinde artan oranlarda uyum sorunları yaşandığını gösterdikleri vurgulanarak, yaygın ihlallerin zamanla norm haline geldiğine, oluşturulan açılır kapanır alanlarda bu ihlallerin yoğunlaştığına, konu hakkında yurttaş şikayetlerinin arttığına dikkat çekildi.
Sorunun Kanun hükmünde değil yürütmesinde olduğu belirtilirken; idari, teknik ve mali organizasyon ile yürütme usul ve esaslarının bir yönetmelik marifetiyle belirlenmemesi, uygulamanın çelişkili genelgelerle yönlendirilmesi, kalıcı kurumsal kapasitelerin oluşturulmaması ve denetim birimlerinin resmi görev ve yetki tanımlarının muğlak bırakılması sonucunda, Kanun yürütmesinin aksadığına "afaki ve güdümlü" hale geldiğine dikkat çekildi.
Dernek tarafından yapılan değerlendirmede ayrıca Türkiye’de hukuk ve halk sağlığı temelli tütün kontrolü politikasının geri planda ve sahipsiz bırakıldığı savunuldu. Kamu idaresinin ilgisinin farklı temeller üzerinde geliştirilen "bağımlılıkla mücadele" eksenine kaymasıyla birlikte, tütün kontrolünün bu başlığın bir alt maddesi haline getirildiği, sağlık hakkı ve halk sağlığı temellerinin budanarak sadece bağımlılık boyutuyla ele alınmaya başlandığı kaydedildi.
Sağlığa Evet Derneği Başkanı Prof. Dr.
Elif Dağlı, çözüm önerilerini ve taleplerini şu sözlerle dile getirdi:
"Sağlığa Evet Derneği olarak, Kanun’un işaret ettiği dumansız ve tütünsüz kapalı kamusal alanların sağlanmasına yönelik uygulama usul ve esaslarının belirlenerek hayata geçirilmesinin gerekli ve yeterli olacağını düşünüyoruz. Ayrıca, TBMM’nin gündemine getirileceği söylenen ve tütün kontrolü ile ilgili uzmanlık örgütleri ile paylaşılmayan paketin içerisinde, ülkemizde üretim ve satış ruhsatı bulunmayan ürünlere yeşil ışık yakan hükümlerin yer almamasını önemle talep ediyoruz."
